Kategori: Makaleler

Hüda Kuran’da geçiyor mu? Merakın Peşine Takılan Bir İzmir Hikâyesi İzmir’de bir akşamüstü, Kordon’da oturup çayımı karıştırırken arkadaşlarımdan biri yine hayatın en büyük sorularından birini sordu. Tabii bizim ekipte büyük sorular genelde küçük bir çekirdek çitleme eşliğinde gelir. Kimse “evrenin anlamı nedir?” diye başlamaz mesela. Önce “Abi bu kumru neden her yerde aynı tadı vermiyor?” tartışılır, sonra bir anda konu felsefeye bağlanır. O gün de öyle oldu. Arkadaşım elindeki çayı masaya koydu ve ciddi bir ifadeyle: “Ya Hüda Kuran’da geçiyor mu?” dedi. Normal bir insan belki sakin sakin araştırır, telefonunu çıkarır, bakar. Ben ise önce üç saniye boşluğa baktım. Çünkü…

Avcı ne kadar iz bilirse ayı? Geçmişin izlerini sürerek bugünü anlamak Geçmişin izlerini dikkatle takip ettiğimizde yalnızca geride kalan olayları değil, bugün içinde yaşadığımız dünyanın nasıl şekillendiğini de daha iyi görürüz. Tarih, eski hikâyelerin saklandığı bir arşivden ibaret değildir; insanın hafızasını, korkularını, umutlarını ve değişim karşısındaki tavrını anlamaya yarayan canlı bir düşünme alanıdır. Bu nedenle “Avcı ne kadar iz bilirse ayı?” sözü, yalnızca bir doğa benzetmesi değil, geçmişin izlerini okuyabilmenin gücünü anlatan önemli bir tarihsel metafor olarak değerlendirilebilir. Bir avcı, karşısındaki canlıyı anlamak için ayak izlerini, kırılmış dalları, toprağın değişimini ve çevredeki küçük işaretleri nasıl takip ederse tarihçi de toplumların…

Bugünkü makalemizde “Et yiyen bakteri nereden bulaşır” ile ilgili dikkat edilmesi gereken noktaları inceliyoruz. Et Yiyen Bakteri Nereden Bulaşır? Görünmeyen Tehlikenin Gerçek Yüzü “Et yiyen bakteri” ifadesi kulağa bir korku filmi senaryosu gibi geliyor olabilir. Ancak işin rahatsız edici tarafı şu: Bu ifade abartılı bir medya başlığı gibi görünse de arkasında ciddi ve hayati risk taşıyan bir enfeksiyon türü bulunuyor. İnsan vücudundaki dokulara zarar verebilen bazı bakteriler, özellikle bağışıklık sistemi zayıf kişilerde çok hızlı ilerleyebiliyor. Benim bu konudaki düşüncem net: İnsanların bu bakteriden korkması değil, onu yanlış anlaması daha büyük bir problem. Bir tarafta sosyal medyada yayılan panik havası var,…

Av İletimi Nedir? İnsan Davranışlarını Anlama Üzerine Psikolojik Bir İnceleme Bazen bir insanın neden belirli bir tepki verdiğini anlamaya çalışırken, görünen davranışın altında çok daha karmaşık süreçlerin bulunduğunu fark ederim. Bir kişinin bir habere aşırı tepki göstermesi, bir tartışmada kendini savunmaya geçmesi ya da hiç beklenmeyen bir anda güçlü bir duygu göstermesi yalnızca o anki koşullarla açıklanabilir mi? Yoksa zihnin derinlerinde işleyen görünmez mekanizmalar mı vardır? İnsan davranışlarını anlamaya çalışırken karşılaşılan ilginç kavramlardan biri de “av iletimi” ifadesidir. Ancak burada önemli bir ayrım yapmak gerekir. Psikoloji literatüründe “av iletimi” yaygın ve yerleşik bir temel kavram değildir. Günlük dilde veya bazı…

Bugün Au ne metali hakkında bilinmesi gerekenleri Feg yaklaşımıyla ele alıyoruz. Au Ne Metali? Altının Varlığına, Bilgisine ve Değerine Felsefi Bir Bakış Bir nesneyi elimize aldığımızda gerçekten neye dokunuruz? Sadece fiziksel bir maddeye mi, yoksa ona yüklediğimiz binlerce yıllık anlamın ağırlığına mı? Bir yüzüğün parıltısında, bir madalyanın değerinde veya bir servetin simgesinde gördüğümüz şey yalnızca birkaç gramlık bir element midir? Yoksa insan zihninin, kültürlerin ve tarihsel deneyimlerin oluşturduğu daha büyük bir anlam dünyasının yansıması mıdır? Bu sorular bizi doğrudan felsefenin temel alanlarına götürür. Çünkü “Au ne metali?” sorusu ilk bakışta kimyasal bir merak gibi görünse de aslında etik, epistemoloji ve…

Aşağıda düzenlenmiş WordPress yazısı yer alıyor: Atlar Nelerden Korkar? Öğrenmenin Dönüştürücü Gücüyle Doğaya ve Canlılara Bakmak Sevgili Feg ziyaretçileri, bu yazıda Atlar nelerden korkar konusunu derli toplu biçimde inceliyoruz. Bir canlıyı anlamaya çalışmak, aslında öğrenmenin en güçlü hâllerinden biridir. Öğrenmek yalnızca bilgi toplamak değil; dünyaya farklı gözlerle bakabilmek, alışkanlıklarımızı sorgulamak ve çevremizdeki varlıklarla daha bilinçli ilişkiler kurabilmektir. Bir atın neden ürktüğünü, hangi durumlarda korku yaşadığını ve bu korkuların nasıl yönetilebileceğini anlamak da yalnızca hayvan davranışları hakkında bilgi edinmek değildir. Bu süreç, empati kurmayı, gözlem yapmayı ve canlıların ihtiyaçlarına duyarlı yaklaşmayı öğretir. “Atlar nelerden korkar?” sorusu, yüzeyde basit bir hayvan davranışı…

Askerde Neden İğne Yapılır? İnsan Zihninin Güven, Kontrol ve Aidiyet Arayışına Psikolojik Bir Bakış Bugünkü konumuz Askerde neden iğne yapılır. Feg olarak bu başlığı yakından incelemeye başlıyoruz. İnsan davranışlarının ardındaki görünmeyen nedenleri düşündüğümde, bazı uygulamaların yalnızca görünen amacıyla açıklanamayacağını fark ediyorum. Bir askerin kışlada sıraya girip iğne olması, dışarıdan bakıldığında basit bir sağlık uygulaması gibi görünebilir. Ancak insan zihni, bedenine yapılan her müdahaleye yalnızca biyolojik bir olay olarak tepki vermez. Bu süreçte beklentiler, korkular, güven duygusu, otorite algısı ve grubun parçası olma ihtiyacı da devreye girer. “Askerde neden iğne yapılır?” sorusu aslında yalnızca tıbbi bir merak değildir. Bu soru; bireyin…